Yüzde nedir?
Yüzde, bir oranı 100 üzerinden ifade etmenin yoludur. “%15” demek, 100’de 15 demektir. Günlük hayatta indirim, zam, faiz, enflasyon, vergi ve not hesaplarında sürekli yüzde kullanılır. Bu araç, en sık ihtiyaç duyulan beş yüzde işlemini tek ekranda toplar.
Temel yüzde formülleri
- Bir sayının yüzdesi: sayı × yüzde ÷ 100. 200’ün %15’i = 200 × 15 ÷ 100 = 30.
- Yüzde kaç olduğu: A ÷ B × 100. 50, 200’ün %25’idir.
- Yüzde değişim: (yeni − eski) ÷ eski × 100. 80’den 100’e çıkış %25 artıştır.
- Yüzde ekleme: sayı × (1 + yüzde ÷ 100). 1.000’e %20 eklenirse 1.200 olur.
- Yüzde çıkarma: sayı × (1 − yüzde ÷ 100). 1.000’den %20 çıkarılırsa 800 olur.
İndirim ve zam hesabı
Bir ürün 2.500 TL ise %30 indirimli fiyatı 2.500 × 0,70 = 1.750 TL’dir. Maaşınıza %40 zam gelirse 30.000 TL maaş 30.000 × 1,40 = 42.000 TL olur. Sonuç alanındaki ikinci değer, ekleme ve çıkarmada yüzde tutarını verir.
Sık yapılan hata
Önce %20 artırıp sonra %20 azaltmak başlangıç değerine döndürmez. 100 → 120 → 96 olur, çünkü azaltma yeni ve daha büyük değer üzerinden yapılır. Yüzde değişimi hesaplarken her zaman başlangıç değerine bölün.