Kıdem tazminatı nedir?
Kıdem tazminatı, aynı işverenin yanında en az bir yıl çalışmış işçinin iş sözleşmesi belirli koşullarda sona erdiğinde ödenen yasal bir haktır. İşveren tarafından haklı neden olmadan işten çıkarılma, işçinin haklı nedenle fesih yapması, emeklilik için yaşa bağlı şart dışındaki koşulları tamamlayıp ayrılma, askerlik ve kadın işçinin evlendikten sonra bir yıl içinde ayrılması gibi durumlarda tazminat hakkı doğar. Kendi isteğiyle istifa eden işçi genel olarak kıdem tazminatı alamaz.
Nasıl hesaplanır?
Her tam çalışma yılı için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret tutarında ödeme yapılır; artan ay ve günler oransal olarak eklenir. Formül: kıdem tazminatı = çalışma süresi (yıl) × giydirilmiş aylık brüt ücret. Giydirilmiş ücret; brüt maaşa yemek, yol, prim gibi düzenli ödemelerin eklenmesiyle bulunur.
Örnek: 15 Mart 2020 – 15 Eylül 2025 arası 5 yıl 6 ay çalışılmış, brüt maaş 30.000 TL ve yan haklar 5.000 TL ise aylık 35.000 TL esas alınır. 5,5 × 35.000 = 192.500 TL brüt tazminat bulunur. Bu tutardan yalnızca binde 7,59 damga vergisi (yaklaşık 1.461 TL) kesilir; net tutar yaklaşık 191.039 TL olur. Kıdem tazminatından gelir vergisi alınmaz.
Tavan nedir?
Kıdem tazminatına esas aylık tutar, her yıl iki kez güncellenen bir tavanı aşamaz. Giydirilmiş brütünüz tavandan yüksekse hesap tavan üzerinden yapılır. Tavan değerini değiştirebilmeniz için alan düzenlenebilir bırakılmıştır; varsayılan değer 2025 Temmuz-Aralık dönemine aittir.
Sık yapılan hatalar
Yan hakların hesaba katılmaması, tavanın eski dönemden alınması ve ihbar tazminatıyla karıştırılması en yaygın hatalardır. Bu araç tahmin amaçlıdır; uyuşmazlık durumunda bir iş hukuku uzmanına danışın.